Reanimeren kun je leren

geplaatst op
maandag 22 juli 2019


Heftig! Iemand krijgt acuut een hartaanval of hartstilstand. Omstanders bellen 112 en de desbetreffende melding komt bij de meldkamer terecht. De situatie is spannend; komt de ambulance snel genoeg? Of moet jij iets doen? Maar je kunt niet reanimeren...

Een ambulance moet in de binnenstad zijn en het is net op dat tijdstip spits. Een tijdrovend en helaas ook realistisch scenario. De ambulance zal er langer over doen om ter plaatse te zijn en dat terwijl hersencellen na 4 tot 6 minuten onherstelbaar beschadigd raken als er niet op tijd hulp ter plaatse is. Elke minuut dat er niet gehandeld wordt, vermindert de overlevingskans bij een hartstilstand met 7 tot 10 procent. Daarna lopen ook andere organen schade op. Hoe sneller iemand gereanimeerd wordt, hoe groter de kans is op leven én leven met minimale schade. Voor de professionele hulpverlening is het vaak lastig om binnen deze tijd bij een slachtoffer aan te komen, de aanrijtijd van een ambulance is namelijk maximaal 15 minuten. Dat maakt het van groot belang dat ook burgers kunnen reanimeren.  

 Reanimatiecursus 
Om te voorkomen dat slachtoffers komen te overlijden door de gevolgen van een hartaanval of hartstilstand of dat er blijvende schade ontstaatis het van belang dat ook burgers leren hoe zij moeten reanimeren. In Friesland zijn er 19 verschillende reanimatiepartners actief die reanimatiecursussen aanbieden. In Leeuwarden is er bijvoorbeeld ‘Stichting Reanimatie Leeuwarden en Omstreken’. Je kunt tijdens een cursus van slechts drie uren al leren wat je moet doen. Het bedienen van de AED, het herkennen van een hartstilstand, het weten wat je vervolgens moet doen en hoe je moet reanimeren: je leert het allemaal. 
Klaas Bergsma is ambulancechauffeur en geeft reanimatiecursussen bij ‘Stichting Reanimatie Leeuwarden en Omstreken’. Hij vindt het belangrijk dat mensen een cursus volgen, maar snapt ook de angst. ‘’Ik begrijp dat veel mensen het eng vinden om te moeten reanimeren. Je hebt met leven en dood te maken. Er heerst vaak paniek en jij bent waarschijnlijk als eerste ter plaatse, nog voor de ambulance. Een echtgenoot of ander familielid kijkt wellicht mee en vestigt zijn hoop op jou. Op jou, die tijdens het reanimeren een rib van de persoon in kwestie kan breken. Deze kans is zeker aanwezig, maar dit hoeft je niet af te schrikken om te stoppen met de reanimatie. Als er helemaal niks gebeurt, komt de persoon sowieso te overlijden. Daarom is het belangrijk om het tóch te kunnen en te doen. En een rib herstelt.’’ Er worden veel cursussen bij Klaas gevolgd, maar toch zijn onder de cursisten relatief weinig studenten. ‘’En dat terwijl het wel belangrijk is’’ vertelt Klaas. ‘’Studenten zijn jong, sterk en gedreven. Daarom zijn zij zeker een aanwinst als burgerhulpverlener.’’ 

Burgerhulpverlener 
Na de cursus ontvang je een certificaat en ben je bevoegd om te reanimeren. Je kunt je vervolgens als burgerhulpverlener aanmelden bij HartslagNUJe krijgt dan een melding in de vorm van een telefoontje, pushmelding of sms dat er reanimatie nodig is binnen een straal van 750 meter. Op die manier kun je indien het jou lukt naar de plek toegaan en beginnen met reanimeren voordat de ambulance ter plaatse is. Door deze oproep zijn er vaak meerdere burgers die kunnen reanimeren aanwezig. Dit maakt dat het reanimeren eventueel afgewisseld kan worden. Als burgerhulpverlener kun je aangeven of je gaat of niet en vaak komt ongeveer de helft van de opgeroepen hulpverleners ter plaatse. Wanneer het ambulancepersoneel ter plaatse is, nemen zij het werk over en kan de persoon die een hartstilstand of hartaanval heeft gehad, worden overgebracht naar het ziekenhuis. Klaas vertelt dat burgerhulpverleners vaak ook de steun en toeverlaat zijn voor de naaste(n) van de persoon die gereanimeerd wordt. 



Bovendien kun je als burger de melding krijgen om een AED te halen. Met een AED kan een stroomstoot worden toegediend aan het hart, waardoor het hartritme mogelijk hersteld zou kunnen worden. Een overzicht van alle AED’s vind je op de app ‘AED4WATCH’.  

De toekomst: meer mensen die kunnen reanimeren 
Op middelbare scholen volgen veel leerlingen lessen om te leren reanimeren. Dit zal ook de toekomst zijn; steeds meer mensen dienen het te kunnen. De aanmeldingen voor HartslagNU gaan in een stijgende lijn: in 2017 waren er al 170.000. Daarmee is Nederland volgens de Hartstichting het eerste land ter wereld dat een landelijk netwerk van burgerhulpverleners heeft dat na een oproep binnen zes minuten kan reanimeren.  

Kortom, in de toekomst zullen er steeds meer mensen zijn die kunnen reanimeren, waardoor er veel levens te redden zijn. De drijfveer om het zelf te kunnen zit in jouw eigen hart. Neem dus het initiatief en schrijf je in voor een cursus reanimeren.  


Feiten en cijfers 
- Per jaar krijgen 15.000 tot 16.000 mensen een hartstilstand buiten het ziekenhuis - Dat zijn 35 tot 40 personen per dag - Bij zo'n 10.000 mensen gebeurt het in de buurt van andere mensen - Driekwart van de omstanders start met reanimeren - Dat leidt jaarlijks tot zo'n 7000 tot 8000 reanimaties - Burgerhulpverleners kunnen zich aanmelden bij twee oproepsystemen die zijn aangesloten bij de meldkamer van 112: Hartveilig WonenenHartslag Nu. 
- Iedereen vanaf 14 jaar is lichamelijk en mentaal in staat om een reanimatiecursus te volgen. Let op dat je bij het reanimeren actief beweegt. Het is belangrijk dat je lichaam dat aankan. 
- Een reanimatiecursus via de Hartstichting kost gemiddeld €35.  
- Sommige zorgverzekeraars vergoeden een reanimatiecursus, welke ook niet ten koste gaat van het eigen risico. - Hartstichting adviseert je om elk jaar een herhalingscursus te volgen. Deze duurt maximaal 3 uur en kost gemiddeld €15. 
- De kosten voor een reanimatiecursus via de Hartstichting zijn zo laag mogelijk, omdat Reanimatiepartners geen winst maken. 


Dit artikel is ook geschreven voor de Leeuwarder Studentenkrant. Omdat ik zelf de eigenaar ben van dit stuk, plaats ik dit artikel ook op mijn blog.